Dysbalans in Voeding H2

A) ⚠️ Tekort Oorzaak

• Te weinig opname:
  • Voeder te weinig geconcentreerd.
  • Niet voldoende voeder.
  • Voeder niet verteerbaar genoeg.
  • Geen resorptie ter hoogte van darm.
• Slechte kwaliteit eiwit.
• Verhoogde afbraak van lichaamseiwit:
  • Bijvoorbeeld bij ziekte (bv. brandwonden).

B) ⚠️ Tekort Gevolg

1. Groei-achterstand.
2. Spierafbraak.
3. Anemie (hemoglobine is eiwit → tekort RBC).
4. Gedaalde weerstand.
5. Doffe vacht.
6. Stofwisselingstoornissen.

C) ⚠️ Teveel Oorzaak

1. Teveel opname.
2. Te geconcentreerd voeder.

D) ⚠️ Teveel Gevolg

1. Diarree (gisting in DD).
2. Verhoogde belasting nieren.
3. Obesitas.

E) 🧪 De ureumcyclus

• Verwijdert overtollig stikstof uit het lichaam op een niet-toxische manier.
  • Aminogroepen overschot (bevat N!).
  • Stikstofoverschot in lichaam.
  • Risico op ammoniakvorming: toxisch.
  • Oplossing: Vorming ureum in nier voor uitscheiding via urine.

F) ❌ Misvatting

• "Hoe meer eiwitten, hoe beter" is fout!
  • Meer eiwit levert geen extra voordeel op.
  • Zorgt voor extra nierbelasting.
  • Bij hond: enkel als overmaat AZ.
  • Bij kat: continue ureumcyclus!

A) 🥑 Functie van vetten

• Opslag: Vetten zijn de belangrijkste energiebron, met 1g vet = 9kcal.
• Bescherming: Beschermen tegen schokken en temperatuurdaling.
• Membraanopbouw: Essentieel voor celstructuur (dubbele fosfolipidenlaag).
• Hormoonprecursor: Vetten zijn betrokken bij de aanmaak van hormonen.
• Smaak: Verhogen de smaak van het voer.

B) ⚖️ Opslagfunctie

C) 🧬 Bouw van vetten

• Triglyceriden: Bestaan uit glycerol en 3 vetzuren.
• Verzadigde vetzuren: Geen dubbele bindingen, vast bij kamertemperatuur (bv. rundsvet).
• Onverzadigde vetzuren: Bevatten één of meer dubbele bindingen, vloeibaar bij kamertemperatuur (bv. oliën).

D) 🌱 Essentiële vetzuren

• Omega-3: Ontstekingsremmend (bv. alfa-linoleenzuur).
• Omega-6: Ontstekingsondersteunend (bv. linolzuur).
• Essentiële vetzuren zijn diersoortafhankelijk en moeten via voeding worden opgenomen.

E) ⚠️ Dysbalans in vetten

A) 🍬 Suikers

• Suikers zijn eenvoudige koolhydraten.
• Ze worden snel opgenomen in het lichaam.
• Voorbeelden: glucose, fructose, sucrose.

B) 🍚 Zetmeel

• Zetmeel is een complexe koolhydraat.
• Het bestaat uit lange ketens van glucose.
• Het wordt langzaam afgebroken en geeft langdurige energie.

C) 🍏 Organische zuren

• Organische zuren zijn ook een type koolhydraat.
• Ze komen voor in fruit en groenten.
• Voorbeelden: appelzuur, citroenzuur.

A) 🍞 Verteerbare Koolhydraten

• Verteerbare koolhydraten kunnen door het lichaam worden opgenomen en gebruikt als energiebron.
• Voorbeelden: Glucose, Fructose, Galactose, Maltose, Zetmeel.
• Suikers zijn onmiddellijk verteerbaar; zetmeel vereist eerst ontsluiting.

B) 🌱 Niet-Verteerbare Koolhydraten

• Niet-verteerbare koolhydraten zijn vezels en kunnen niet door het lichaam worden opgenomen.
• Geen energiebron, maar belangrijk voor de darmfunctie.
• Soorten:
  • Oplosbare vezels (prebiotica)
  • Onoplosbare vezels
• Voordelen: Verzadiging
• Nadelen: Flatulentie

C) 🍬 Opdeling van Koolhydraten

D) 🧬 Suikers

• Monosachariden: Enkelvoudige suikers, meestal 6 koolstofatomen in 1 ring (bijv. Glucose, Fructose, Galactose).
• Disachariden: Tweevoudige suikers, bestaande uit 2 monosachariden (bijv. Maltose = glu + glu).
• Verschil in binding (α1-4, α1-6, β1-4) beïnvloedt verteerbaarheid.
• Suikers zijn essentieel voor de hersenfunctie.

E) ⚠️ Effecten van Suiker

• Langdurige toediening van suiker kan leiden tot problemen zoals Diabetes en Obesitas.
• Bij herkauwers kunnen er ernstige gevolgen optreden door suikerinname.
• Carnivoren hebben slechts een klein percentage suiker in hun dieet (5%).
• Oplossingen voor glucosebehoefte:
  1. Glucovormend Aminozuur: Aanmaak van glucose uit aminozuren via gluconeogenese.
  2. Vet: Bij afbraak van vet komt glycerol vrij, wat ook kan worden omgezet in glucose.

Let op: Jonge dieren kunnen deze processen niet goed uitvoeren en hebben een directe behoefte aan glucose.